Šta su to hemoroidi?

Hemoroidi ili šuljevi su vaskularne strukture u analnom kanalu koje pomažu u kontroli defekacije. To su prošireni venski čvorovi koji služe kao jastučići napravljeni od arterio-venskih kanala i vezivnog tkiva. Postaju patološki kada oteknu ili postanu upaljeni i tada se nazivaju hemoroidalna bolest. Najčešći uzrok nastanka hemoroida je naprezanje prilikom defekacije, a mogu biti i trudnoća, ishrana koja sadrži malo vlakana pa uzrokuje tvrdu stolicu, manjak fizičke aktivnosti, genetički faktori, starenje, dijareja, dugotrajno sedenje na wc solji, dugo sedenje i stajanje na poslu, dizanje teških stvari i analne infekcije.

Hemoroidi mogu biti spoljašnji ili unutrašnji. Unutrašnji nastaju blizu početka analnog kanala, a spoljašnji na analnom otvoru. Unutrašnji hemoroidi potiču od unutrašnjeg venskog hemoroidnog pleksusa u gornjem delu analnog kanala i rektumu. Oni su ispod tkz. „nazubljene“ linije kod analnog otvora pa uzrokuju svrab, peckanje i bolove. Simptomi spoljašnjih hemoroida uključuju bol oko anusa. Čitavo područje oko analnog otvora je osetljivo i svrbi.

Konzervativno lečenje se sastoji od ishrane bogate vlaknima, uzimanja tečnosti zbog održavanja hidracije, nesteroidnih protivupalnih lekova i mirovanje. Dokazano je da povećana količina vlakana u ishrani poboljšava ishod bolesti. Postoji više jednostavnih operacija koje su moguće u slučaju teških simptoma ili ako se simptomi ne poprave uz konzervativno lečenje. Hirurško lečenje je predviđeno kod pacijenata koji se ne oporave nakon ovih mera.

Polovina ukupne svetske populacije može u nekom vremenu tokom života iskusiti tegobe sa hemoroidima. Ishod je obično dobar. Postoji niz postupaka koji se mogu preduzeti. Iako su bezopasni, može doći i do retkih ozbiljnih neželjenih nuspojava kao što je perianalna sepsa. Krvarenje retko može da izazove anemiju, a životno ugrožavajuće krvarenje je još ređe. Procena učestalosti hemoroida je teška, jer mnoštvo bolesnika sa ovom bolešću ne traži pomoć lekara. Smatra se da od hemoroida praćenih simptomima, u neko doba svog života, boluje najmanje 50% stanovništva SAD-a, a u svakom trenutku boluje oko 5% stanovništva. Vrhunac ove bolesti je izmedju 45. i 65. godine starosti, a od nje jednako pate oba pola. Hemoroidi su učestaliji kod belaca i osoba boljeg socijalnoekonomskog statusa.

U engleskom jeziku izraz “hemorrhoid”se pojavljuje 1398., a poreklom je iz naziva starofrancuskog jezika “emorroides”, od latinskog “hæmorrhoida -ae”,odnosno iz grčkog “αἱμορροΐς” (haimorrhois), što znači “sklon izlivanju krvi” jer “αἷμα” (haima), znači “krv” + “ῥόος” (rhoos), “tok, izliv”,od “ῥέω” (rheo), “teći, izlivati se”.

Ova bolest se po prvi puta spominje na egipatskom papirusu iz 1700. godine p.n.e. gde se savetuje:
“… Treba dati recept za zaštitnu mast od smrvljenih i skuvanih listova akacije. Njome treba namazati traku od finog lanenog platna i uvesti u anus, što dovodi do brzog oporavka.”

Godine 460 p.n.e. Corpus Hippocraticum savetuje lečenje nalik savremenom podvezivanju gumenom vrpcom:
“Hemoroide se može lečiti tako da ih se probode iglom i podveže vrlo debelom vunenom niti koja se ne odstranjuje sve dok hemoroid ne otpadne, i uvek ostaviti jednu na mestu, a kad se bolesnik oporavi neka uzima heleboru.”

Hemoroidi su možda opisani i u Bibliji.

Celsus (25. p.n.e. – 14.) je opisao postupke podvezivanja i ekscizije i raspravljao o mogućim komplikacijama. Galen je savetovao prekidanje povezanosti arterija i vena, tvrdeći da se time smanjuje bol i širenje gangrene. Susruta Samhita, (4. – 5. vek) savetuje postupke poput Hipokratovih, ali naglašava važnost čistoće rane. U 13. veku evropski hirurzi Lanfranc iz Milana, Gaj de Chauliac, Henri de Mondeville i Džon iz Arderna su zaslužni za veliki napredak i razvoj hirurških postupaka lečenja.

Poznati igrač bejzola Džordž Bret je prekinuo učestvovanje u utakmici Svetskog prvenstva 1980. zbog bolova prouzrokovanih hemoroidima. Nakon manjeg hirurškog zahvata, Bret je učestvovao u sledećoj utakmici duhovito izjavivši da su “…sve moje tegobe iza mene.” Sledećeg proleća se Bret podvrgao dodatnom hirurškom lečenju hemoroida.

Politički komentator konzervativnih stavova Glen Bek operiran je zbog hemoroida, opisujući svoje neugodno iskustvo 2008. na YouTubeu.

Add a Comment

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *